ИИМ апостиль же легалдаштыруу жок чет өлкөлүк документти кабыл албай жатат
Эгер чет өлкөлүк документ Россия үчүн тастыкталбаган болсо: апостили, консулдук легалдаштыруусу, туура котормосу же берген өлкөнүн белгиси жок болсо, аны ИИМде, МФЦда, банкта, ЖОЖдо, жумуш берүүчүдө же нотариуста кабыл албай коюшу мүмкүн. Көбүнчө көйгөй туулгандыгы жана нике жөнүндө күбөлүктөр, соттолбогондугу тууралуу маалымкаттар, ишеним каттар, дипломдор, соттун чечимдери жана үй-бүлө үчүн документтер менен жаралат.
Эң негизгиси — оозеки талашып-тартышпоо жана документти сокур түрдө өзгөртпөө керек. Алгач документ берген өлкө үчүн кайсы режим колдонуларын түшүнүү зарыл: апостиль, консулдук легалдаштыруу, легалдаштырууну жокко чыгаруу жөнүндө эл аралык келишим же конкреттүү документ үчүн өзгөчө эреже.
Эгер суроо чет өлкөлүк документти тастыктоого эмес, өлкөгө киргенден кийин базадагы катага байланыштуу болсо, киргенден кийин ИИМдин маалыматтарындагы ката бөлүмүн караңыз. Эгер паспорт алмаштырылгандан кийин системаларда эски маалыматтар калып калса, базадагы эски паспорттун маалыматтары боюнча нускаманы колдонуңуз.
Бул нускама качан керек
Материал сизге төмөнкү сөздөрдүн бири айтылган болсо туура келет:
- «апостили жок документти кабыл албайбыз»;
- «консулдук легалдаштыруу керек»;
- «котормо документтин өзүн тастыктабайт»;
- «документ берген өлкө апостилге катышпайт»;
- «консулдуктун же ТИМдин белгиси керек»;
- «документти берген өлкөдөн жаңы документ менен келиңиз».
Бул нускама миграциялык каттоо, баланы каттоого алуу, жашап турууга уруксат (ВНЖ), убактылуу жашоого уруксат (РВП), патент, эмгек келишими, банктык текшерүү же болуу мөөнөтү документтен көз каранды болгон учурда өзгөчө маанилүү. Мындай кырдаалдарда кечигүү мөөнөттү өткөрүп жиберүүгө, баш тартууга же документтердин топтомун кайрадан тапшыруу зарылдыгына алып келиши мүмкүн.
Алгач эмнени текшерүү керек
| Суроо | Кантип текшерүү керек | Бул эмнени өзгөртөт |
|---|---|---|
| Документти кайсы өлкө берген | Адамдын жарандыгы эмес, органдын өлкөсү | Апостиль, легалдаштыруу же келишимди аныктайт |
| Бул кандай документ | Күбөлүк, маалымкат, ишеним кат, диплом, соттук акт | Документтин түрүнө жараша ар кандай эрежелер болушу мүмкүн |
| Документ кайда колдонулат | ИИМ, сот, банк, ЖОЖ, жумуш берүүчү, нотариус | Мекемелердин котормого жана мөөнөткө карата талаптары ар башка болушу мүмкүн |
| Эл аралык келишим барбы | ТИМдин, консулдуктун, кабыл алуучу органдын расмий түшүндүрмөлөрү | Кээде легалдаштыруу талап кылынбайт, бирок котормо керек болот |
| Котормону ким жасаган | Россиялык нотариус же чет өлкөдөгү котормо | Туура эмес котормо көбүнчө кайра баш тартууга себеп болот |
Чаттардагы кеңештерге же «дайыма апостиль керек» деген сөздөргө эле таянбаңыз. Кээ бир өлкөлөр үчүн консулдук легалдаштыруу, кээ бирлери үчүн — апостиль, ал эми башкалары үчүн — укуктук жардам көрсөтүү жөнүндө келишимдер колдонулат. Эгер документ сиз азыр жашап жаткан өлкөдөн башка өлкө тарабынан берилген болсо, эреже баары бир документ берилген өлкө боюнча аныкталат.
Кандай документтерди даярдоо керек
Өзүнчө папка чогултуп, көчүрмөлөрүн жасаңыз:
- чет өлкөлүк документтин түп нускасы (оригиналы);
- документтин бардык барактарынын жана белгилери бар арткы бетинин көчүрмөсү;
- орус тилине нотариалдык котормосу, эгерде ал бар болсо;
- чет өлкөлүктүн паспорту жана паспорттун котормосу;
- миграциялык карта жана миграциялык каттоого туруу жөнүндө билдирүү;
- жазуу жүзүндөгү баш тартуу, тил кат, талон, мекеменин билдирүүсү же кабыл албоонун себеби көрүнгөн жазуунун скриншоту;
- эгер бар болсо, кезекке жазылуунун, тапшыруу мөөнөтүнүн же дедлайндын тастыктамасы;
- кабыл алуучу органдын байланыш маалыматы: ИИМ бөлүмү, МФЦ, жумуш берүүчү, ЖОЖ, банк же нотариус.
Эгер баш тартуу оозеки гана берилген болсо, так талапты жазуу жүзүндө көрсөтүүнү сураныңыз: кайсы белги керек, кайсы документ үчүн, кандай негизде жана оңдолгон документти бүтүндөй топтомду кайра тапшырбастан кошумча алып келүүгө болобу.
Кадам-кадам менен аракеттердин тартиби
1-кадам. Баш тартуунун себебин каттаңыз
Күндү, жерди, кызматкердин аты-жөнүн же кызматын, документтердин тизмесин жана баш тартуунун так сөзүн жазып алыңыз. Эгерде электрондук кайрылуу болсо, өтүнмөнүн номерин сактаңыз. Бул мөөнөттү өткөрүп жибербөөгө жана легалдаштыруунун чыныгы көйгөйүн кабыл алуудагы катадан айырмалоого жардам берет.
2-кадам. Документтин режимин аныктаңыз
Берилген өлкөнү жана документтин түрүн текшериңиз. Төрт кырдаал болушу мүмкүн:
- апостиль керек жана аны документти берген өлкөнүн ыйгарым укуктуу органы коёт;
- документти берген өлкөнүн органдары жана консулдук аркылуу консулдук легалдаштыруу керек;
- эл аралык келишимдин негизинде легалдаштыруу талап кылынбайт, бирок котормо керек;
- документ таптакыр жарабайт, анткени башка формат же жаңы маалымкат керек.
Эгер күмөн санасаңыз, кабыл алуучу органдан же документти берген өлкөнүн консулдугунан жазуу жүзүндө түшүндүрмө сураңыз. Татаал учурларда документти миграция боюнча юристке алдын ала көрсөтүү пайдалуу.
3-кадам. Эгер белги чет өлкөдө коюлса, документти Россияда оңдобоңуз
Апостиль, адатта, документти берген өлкөдө коюлат. Россиялык нотариус котормону күбөлөндүрө алат, бирок чет өлкөлүк күбөлүктөгү же маалымкаттагы апостилди алмаштыра албайт. Консулдук легалдаштыруу дагы көбүнчө документ берилген өлкөдө бир катар аракеттерди талап кылат.
Эгер сиз чыгып кете албасаңыз, документти өкүл, ишеним кат же консулдук аркылуу тариздөө мүмкүнчүлүгүн тактаңыз. Бирок ишеним каттын өзү да легалдаштырууну талап кылышы мүмкүн — документтерди жөнөтүүдөн мурун муну текшериңиз.
4-кадам. Котормону легалдаштыруудан өзүнчө оңдоңуз
Баш тартуу апостилден эмес, котормодон улам болушу мүмкүн: ысымдын туура эмес транслитерациясы, түшүп калган мөөр, арткы бетинин которулбаганы, апостиль белгисинин которулбаганы, ар башка даталар же кыскартуулар. Мындай учурда жаңы документ албастан, жаңы нотариалдык котормо жасоо жетиштүү болушу мүмкүн.
Ысымдын жазылышын, туулган датасын, паспорттун номерин жана жарандыгын миграциялык карта, патент, каттоо жана жеке кабинеттер менен салыштырыңыз. Бир эле тамгадагы дал келбестик жаңы текшерүүгө алып келиши мүмкүн.
5-кадам. Документти кайра тапшырыңыз жана тастыктоону сактап калыңыз
Белги же котормо даяр болгондо, мурдагы баш тартуунун көчүрмөсү жана кыскача түшүндүрмө менен документти тапшырыңыз: эмне оңдолгондугу, кандай документ тиркелгендиги тууралуу жазып, топтомду кабыл алууну же жүйөлүү жазуу жүзүндөгү баш тартуу берүүнү өтүнүңүз. Эгер тапшыруу мөөнөтү аяктап баратса, арызды берип, документти кийинчерээк кошумча алып келүүнүн мүмкүнчүлүгүн дароо тактаңыз.
Эч нерсе кылбаса кандай тобокелдиктер бар
| Тобокелдик | Качан жаралат | Кантип азайтуу керек |
|---|---|---|
| Арызды кабыл алуудан баш тартуу | Документ тастыкталган эмес деп эсептелгенде | Туура белгини же жазуу жүзүндөгү түшүндүрмөнү алуу |
| Миграциялык мөөнөттү өткөрүп жиберүү | Документ мөөнөттү узартуу, патент, ВНЖ же каттоо үчүн керек болгондо | Күндөрдү дароо эсептеп, кайрылууларды алдын ала тапшыруу |
| Маалыматтардын дал келбестиги | Котормо паспорттон же эски документтерден айырмаланганда | Бирдей жазууну колдонуу жана түшүндүрмө тиркөө |
| Кайталанган чыгымдар | Котормону кайра жасоо, почта аркылуу жөнөтүү, консулдукка жазылуу | Төлөмгө чейин кабыл алуучу органдын талаптарын текшерүү |
| Чындыкка дал келбейт деген шектенүү | Оңдоолор, түшүнүксүз мөөрлөр, оригиналсыз көчүрмөлөр болгондо | Күмөндүү ортомчу документтерди колдонбоо |
Органдын ыйгарым укуктарын текшербестен «даяр апостиль» же «тез легалдаштырууну» сатып албаңыз. Жасалма белги баш тартууга гана эмес, миграциялык текшерүү учурунда олуттуу кесепеттерге алып келиши мүмкүн.
Расмий булактардын таблицасы
| Булак | Эмнени текшерүү керек | Шилтеме |
|---|---|---|
| Россия ИИМи | Кабыл алуучу бөлүмдүн талаптары, миграциялык каттоо, кайрылуулар | мвд.рф |
| Россия ТИМинин Консулдук департаменти | Консулдук легалдаштыруунун жана консулдук аракеттердин жалпы суроолору | kdmid.ru |
| Эл аралык жеке укук боюнча Гаага конференциясы | Өлкөлөрдүн Апостиль конвенциясына катышуусу | hcch.net |
| Мамлекеттик кызматтар (Госуслуги) | Кезекке жазылуулар, арыздар жана билдирүүлөр (эгер кызмат онлайн жеткиликтүү болсо) | gosuslugi.ru |
Көп берилүүчү суроолор
Апостиль жана нотариалдык котормо — бул бир эле нерсеби?
Жок. Апостиль чет өлкөлүк документтин келип чыгышын же ыйгарым укуктуу органдын колун тастыктайт. Котормо болсо документти орус тилинде түшүнүктүү кылат жана нотариалдык жактан күбөлөндүрүлүшү мүмкүн. Бир катар учурларда эки аракет тең керек: алгач апостиль, андан кийин документтин жана апостилдин котормосу.
Россияда чет өлкөлүк документке апостиль койдурса болобу?
Адатта, жок. Апостилди ошол документти берген өлкөнүн ыйгарым укуктуу органы коёт. Россияда котормону, көчүрмөнү күбөлөндүрүүнү же россиялык документти тариздөөгө болот, бирок бул документти берген өлкөнүн белгисин алмаштырбайт.
Эгер өлкө апостиль койбосо, эмне кылуу керек?
Консулдук легалдаштыруу керекпи же легалдаштырууну жокко чыгаруу жөнүндө келишим барбы, текшериңиз. Айрым өлкөлөр үчүн апостиль колдонулбайт, ошондуктан «жөн гана апостиль коюу» талабы техникалык жактан мүмкүн эмес. Мындай кырдаалда жазуу жүзүндө түшүндүрмө алып, аны кабыл алуучу органга көрсөткөн жакшы.
Чет өлкөдө жасалган котормо жетиштүүбү?
Дайыма эмес. Россиялык орган россиялык эрежелер боюнча таризделген нотариалдык котормону талап кылышы мүмкүн, өзгөчө документ ИИМде, сотто, банкта же нотариуста колдонулса. Кайра тапшыруудан мурун, чет өлкөлүк котормону кабыл алышабы же Россияда жаңы котормо керекпи, тактап алыңыз.
Болуу мөөнөтү бүтүп баратса, ал эми документ дагы деле чет өлкөдө болсо, эмне кылуу керек?
Үн катпай отура бербеңиз. Документти сураганыңыздын, консулдукка жазылганыңыздын, кат алышуулардын жана кабыл алуудан баш тартуунун далилдерин сактаңыз. Жазуу жүзүндө арызды бар документтер менен берип, легалдаштырылган документти кийинчерээк алып келүү мүмкүнчүлүгүн тактаңыз. Ошол эле учурда болуу мөөнөтүн узартуу же коопсуз чыгып кетүү жолдорун текшериңиз.