90/180 мерзімін бұзғаны үшін кіруге тыйым салу: қалай тексеруге болады және не істеу керек

Егер сіз бұл мақаланы оқып жатсаңыз, сіз немесе сіздің жақындарыңыз көші-қон практикасындағы ең жиі кездесетін әрі жағымсыз мәселелердің біріне — «90/180» ережесін бұзуға тап болған боларсыз. Ресейге визасыз тәртіппен кіретін шетелдіктер үшін заң қатаң шектеу белгілейді: әрбір 180 күндік кезең ішінде елде жиынтығында 90 тәуліктен артық болуға болмайды.

Бұл ереже «виза-ран» практикасын (шетелдік көші-қон картасын жаңарту үшін әр үш ай сайын бір күнге шекараға шығып келіп, РФ аумағында жылдар бойы өмір сүрген жағдайларды) болдырмау үшін енгізілді. Мемлекет бұл мерзімдердің сақталуын қатаң бақылайды. Болу мерзімін асырып жіберу — көші-қон заңнамасын (соның ішінде «РФ-дағы шетел азаматтарының құқықтық жағдайы туралы» № 115-ФЗ негізгі заңын) өрескел бұзу болып табылады. Бұл үшін қатаң жаза қолданылады: келесі келу мерзімін қысқартудан бастап, Ресейге кіруге толық тыйым салуға дейін.

Тыйым салу қаупі, әсіресе Ресейде жұмысыңыз, отбасыңыз немесе қалыптасқан тұрмысыңыз болса, қатты күйзеліс тудыратынын түсінеміз. Қазіргі ең бастысы — үрейге бой алдырмай, нақты алгоритм бойынша әрекет ету. Бұл мақалада біз ереженің қалай жұмыс істейтінін, оны бұзу неге әкеп соқтыратынын және жағдайды қалай құтқаруға болатынын егжей-тегжейлі талдаймыз.

Қысқаша: не істеу керек

Егер сіз мерзімді асырып жібердім деп күдіктенсеңіз немесе шекарада қиындықтарға тап болсаңыз, міне 7 қадамнан тұратын әрекет ету жоспары:

1. Тоқтаңыз және асығыс әрекет жасамаңыз. Шекараға «жай ғана өткізе ме, жоқ па тексерейін» деп баруға тырыспаңыз. Егер тыйым салынып қойған болса, сізді кері кіргізбейді және сіз транзиттік аймақта қаласыз.
2. Барлық құжаттарды жинаңыз. Соңғы жарты жылдағы мөрлері бар шетелдік төлқұжатты, барлық көші-қон карталарын және билеттерді жинаңыз.
3. Күндерді қолмен есептеңіз. Соңғы 180 күн ішінде Ресейде өткізген күндердің нақты санын есептеңіз (мұны қалай дұрыс жасау керектігін төменде айтамыз).
4. Өзіңізді базалар арқылы тексеріңіз. Сізге шектеу қойылған-қойылмағанын білу үшін ІІМ-нің ресми сервисі арқылы онлайн-сұрау жіберіңіз.
5. Дәлелді себептердің дәлелдемелерін жинаңыз. Егер сіз ауру, рейстің тоқтатылуы немесе басқа да форс-мажорлық жағдайларға байланысты кідірген болсаңыз, шұғыл түрде анықтамаларды, үзінді көшірмелерді және ресми хаттарды табыңыз.
6. Мәртебеңізді заңдастырыңыз (егер сіз әлі РФ-да болсаңыз). Егер мерзім бір-екі күнге асып кетсе, рейд кезінде ұсталғаннан гөрі, ІІМ-нің көші-қон мәселелері жөніндегі бөліміне себептерін түсіндіріп өз еркіңізбен барып, айыппұл төлеп, елден шығу туралы нұсқама алған әлдеқайда қауіпсіз.
7. Қорғауға жүгініңіз. Егер тыйым салынып қойған болса, бірақ оны жоюға заңды негіздеріңіз болса (мысалы, РФ азаматы болып табылатын жақын туыстарыңыз бар), ведомство немесе сот арқылы шағымдану рәсімін бастаңыз.

90/180 ережесі қалай жұмыс істейді

Шетелдіктердің ең жиі жіберетін қателігі — 180 күнді күнтізбелік жарты жыл (1 қаңтардан 30 маусымға дейін) деп ойлауы. Бұл олай емес. 180 күндік кезең күнтізбеге байланысты емес, ол «жылжымалы» және сіздің болжамды кіру күніңізден немесе РФ-да жүрген ағымдағы күніңізден кері қарай саналады.

Сізге бүгінгі күнді алып, одан тура 180 күн артқа санау керек және осы күндердің қаншасында Ресей аумағында нақты болғаныңызды есептеу қажет. Егер қосынды 90-ға тең болса — сіздің лимитіңіз таусылды.

Қарапайым есептеу (мысал): Мысалы, сіз Ресейге 1 наурызда кірдіңіз. Сіз елде тура 90 күн тұрып, 29 мамырда шығып кеттіңіз.

• Қате пікір: «жаңа көші-қон картам бар» деп ойлап, 30 мамырда қайта кіруге болады деп санау.
• Дұрысы: сіздің 90 күндік лимитіңіз толығымен таусылды. РФ-ға қайтадан 90 күнге кіру құқығына ие болу үшін келесі 90 күнді Ресейден тыс жерде өткізуіңіз керек (яғни барлық маусым, шілде және тамыз айлары). Сіз тек тамыздың соңында ғана орала аласыз.

Егер сіз қысқа мерзімді сапарлармен келсеңіз (мысалы, әр ай сайын 10 күнге), жүйе соңғы жарты жылдағы осы күндердің барлығын қосады. Олардың саны 90-ға жеткен бойда, сапарларыңызға үзіліс жасауға тура келеді.

Мерзімді асырып жіберудің салдары қандай

Салдары рұқсат етілген болу мерзімін нақты қанша күнге асырып жібергеніңізге және қосымша бұзушылықтарыңыздың бар-жоғына байланысты болады. Санкциялардың нақты мерзімдері бір күнмен қатаң белгіленбеген — олар заң бұзушылықтың ауырлығына қарай бірнеше айдан бірнеше жылға дейін өзгереді.

Кіруге тыйымды қалай тексеруге болады

Егер өз мәртебеңізге күмәндансаңыз, ең алдымен шектеулердің бар-жоғын тексеру қажет.

1. ІІМ сайты арқылы тексеру Көші-қон мәселелері жөніндегі бас басқарманың (ГУВМ МВД) арнайы онлайн-сервисі бар.

• ІІМ сервистерінің ресми сайтына кіріңіз (сервисы.гувм.мвд.рф).
• Кіруге рұқсат бермеу негіздерінің болуын тексеру бөлімін таңдаңыз.
• Форманы мұқият толтырыңыз: деректеріңізді (ТАӘ, төлқұжат нөмірі) төлқұжатыңыздың нотариалды аудармасында қалай аударылған немесе көші-қон картасында қалай жазылған болса, дәл солай енгізіңіз.
• «Сұраныс жіберу» түймесін басыңыз.

Маңызды: ІІМ базасы ақпараттық сипатқа ие және кешігумен жаңартылып отырады. Егер сервис тыйым жоқ деп көрсетсе, бұл сізді шекарадан өткізеді деген 100% кепілдік бермейді. Осы базаның жұмыс істеу ерекшеліктері туралы толығырақ кіруге тыйым салуды тексеру туралы мақаламыздан оқыңыз.

2. Госуслуги арқылы тексеру Егер Госуслуги порталында расталған аккаунтыңыз болса (бұл ВНЖ, РВП немесе СНИЛС бар шетелдіктерде болады), сіз өзіңіздің әкімшілік құқық бұзушылықтарыңыз туралы ақпаратты сол жерден сұрай аласыз. Төленбеген айыппұлдар көбінесе тыйымның хабаршысы болып табылады.

Тыйым анықталған жағдайда не істеу керек? Ешбір жағдайда жалған құжаттармен немесе өткізу бекеттерін айналып өтіп шекараны кесіп өтуге әрекеттенбеңіз. Сондай-ақ тыйымды тек ІІМ ғана емес, басқа да ведомстволар сала алатынын есте сақтаңыз. Егер ІІМ бәрі таза дейді, бірақ сізді өткізбей жатса, мәселе қауіпсіздік желісі бойынша болуы мүмкін. ІІМ мен ФСБ тыйымдарының айырмашылығы туралы материалмен танысыңыз.

90/180 себебінен қойылған тыйымды алып тастауға бола ма

Ашығын айтайық: егер сіз мерзімді шынымен бұзған болсаңыз және Ресеймен байланыстарыңыз болмаса, кіруге тыйымды алып тастау іс жүзінде мүмкін емес. Заң қатал. Дегенмен, тыйымды даулауға және жоюға болатын бірқатар жағдайлар бар.

Тыйымды алып тастауға арналған негіздер:

1. Техникалық қателік немесе ақаулық. Базада ақау пайда болды, шекарашы елден шығу күніңізді қате енгізді немесе деректеріңізді заң бұзушы аттасыңыздың деректерімен шатастырып алды.
2. Есептеудегі қателік. Сіз РФ аумағында заңды түрде болдыңыз (мысалы, болу мерзімін ұзартатын РВП-ға құжаттар тапсырдыңыз), бірақ жүйе мұны «көрмей» қалып, автоматты түрде тыйым салды.
3. Дәлелді себептер (форс-мажор). Сіз елден физикалық тұрғыдан кете алмадыңыз: ауыр сырқат және шұғыл ауруханаға жатқызу, РФ аумағындағы жақын туысыңыздың қайтыс болуы, табиғи апат, барлық әуе рейстерінің кенеттен тоқтатылуы немесе шекаралардың жабылуы. Мұның барлығы бұлтартпас құжаттармен (мөрлері бар аурухана анықтамалары, әуе компанияларының ресми хаттары) расталуы тиіс.
4. Отбасымен қайта қосылу құқығы. Бұл ең күшті дәйек. Егер Ресейде РФ азаматы болып табылатын жақын туыстарыңыз болса (ресми күйеуі/әйелі, кәмелетке толмаған балалары, еңбекке жарамсыз ата-анасы), отбасылық өмірді құрметтеуге қатысты халықаралық құқыққа сүйене отырып, тыйымды алып тастауға болады.

Қайда жүгіну керек: Алдымен тыйым салған ІІМ-нің өңірлік басқармасына дәлелді өтініш жазылады (бастамашыны ресми жазбаша сұрау арқылы анықтауға болады). Егер ІІМ бас тартса, шешім бойынша Ресей аумағындағы сотқа шағым жасалады. Мұны сенімхат бойынша өкіл (заңгер) арқылы жасауға тура келеді, өйткені өзіңіз елге кіре алмайсыз.

Күндерді қалай дұрыс есептеу және ережені бұзбау керек

Тыйымдарға ешқашан тап болмау үшін көші-қон математикасының қарапайым ережелерін сақтаңыз:

• Кірген күн мен шыққан күн есептеледі. Тіпті шекаралық бақылаудан 23:50-де өтсеңіз де, бұл күн Ресейде болған толық күн ретінде есептеледі. Елден шығу да дәл солай: 00:15-тегі мөр РФ-да болуыңыздың жаңа тәулігі басталғанын білдіреді.
• Барлық құжаттарды сақтаңыз. Ескі отырғызу талондарын, пойыз билеттерін және тапсырылған көші-қон карталарының көшірмелерін ешқашан тастамаңыз. Егер ІІМ базасында ақаулық орын алса, тек қағаз құжаттар ғана сізді тыйымнан құтқарады.
• Калькуляторларды қолданыңыз. Интернетте тегін «90/180 калькуляторлары» өте көп (тіпті Шенген аймағы үшін жасалғандары да жарайды, олардың жұмыс істеу принципі бірдей). Оған соңғы жарты жылдағы барлық сапарларыңыздың күндерін енгізіңіз, сонда бағдарлама қанша күніңіз қалғанын көрсетеді.
• Ескертулерді күтпеңіз. Шекарашылар сізге: «Құрметті азамат, сізде 2 күн қалды» деп ескертуге міндетті емес. Мерзімдерді бақылау — тек сіздің жеке жауапкершілігіңіз.
• Құжаттарды ресімдеңіз. Егер РФ-да 90 күннен артық болуды жоспарласаңыз, алдын ала жұмысқа патент ресімдеңіз, ЖОО-ға түсіңіз немесе РВП-ға құжат өткізіңіз. Бірақ есте сақтаңыз: негіз жойылған бойда (мысалы, көші-қон есебінің мерзімі аяқталса ), 90/180 ережесі қайтадан толық көлемде күшіне енеді.

Жиі қойылатын сұрақтар

Рейсім ауыстырылғандықтан мерзімді 2 күнге асырып алдым. Маған тыйым қойыла ма? Техникалық тұрғыдан жүйе бұзушылықты тіркеуі мүмкін. Іс жүзінде елден шығу кезінде шекарашылар айыппұлмен шектелуі мүмкін. Әуежайда міндетті түрде әуе компаниясынан рейстің кешіктірілгені туралы ресми анықтама алыңыз. Егер тыйым бәрібір пайда болса, бұл анықтама оны тез арада жоюға көмектеседі.

Отанымда төлқұжатты ауыстырып, атымдағы бір әріпті өзгертіп, қайта кіруге бола ма? Үзілді-кесілді жоқ. Шекарада сіздің саусақ іздеріңізді алып, бетіңізді суретке түсіреді. Биометриялық жүйе сізді бірден таниды. Тыйым бола тұра өзгертілген деректермен кіруге әрекет жасау — бұл Ресейде қылмыстық құқық бұзушылық болып табылады және ол үшін нақты бас бостандығынан айыру жазасы қаупі бар.

Егер менде еңбек патенті болса, 90/180 ережесі қолданыла ма? Жоқ. Патент үшін чектерді уақытылы және дұрыс төлеп тұрған кезде сіздің заңды болу мерзіміңіз ұзартылады. Сіз РФ-да жыл бойы бола аласыз. Бірақ төлемді кем дегенде бір күнге кешіктірсеңіз, патенттің күші жойылады және 90/180 ережесі дереу іске қосылады.

ІІМ сайты тыйым жоқ деп көрсетеді, бірақ шекарашылар мені кіргізбеді. Неліктен? Біріншіден, ІІМ базасы күн сайын жаңартылмайды, ақпарат жүктеліп үлгермеуі мүмкін. Екіншіден, тыйымды деректері ІІМ-нің ашық базасында көрсетілмейтін басқа ведомство (ФСБ, Роспотребнадзор, Әділет министрлігі) салған болуы мүмкін.

Мен ресейлік ЖОО студентімін. Маған 90/180 ережесі қолданыла ма? Сіз оқып жатқан кезде ЖОО сіздің көші-қон есебіңізді оқу мерзіміне (әдетте бір жылға, кейіннен ұзартумен) ұзарту туралы өтініш білдіреді. Бұл кезеңде 90/180 ережесі қолданылмайды. Бірақ егер сізді оқудан шығарса, елден кету үшін небәрі бірнеше күніңіз ғана болады.

Дәл қазір не істеу керек

Егер сіз Ресейде болсаңыз — дәл қазір күнтізбені алып, күндеріңізді есептеңіз. Егер лимит аяқталып қалса, мәселелердің туындауын күтпей, билет сатып алып, елден шығыңыз.

Егер сіз шетелде болсаңыз және өткен сапарда мерзімді бұздым деп күдіктенсеңіз — өзіңізді ІІМ базасы бойынша тексеріңіз.

Кіруге тыйым бар екенін анықтадыңыз ба және онымен келіспейсіз бе? Ресейде жақын туыстарыңыз бар ма, әлде мерзімді ауыр сырқатқа байланысты асырып алдыңыз ба? Мәселені шекарада өтініп-жалыну арқылы шешуге тырыспаңыз — бұл көмектеспейді. Біздің сайттағы «Сұрақ қою» формасы арқылы өз жағдайыңызды кәсіби көші-қон заңгеріне баяндап беріңіз. Маман сіздің мүмкіндіктеріңізді бағалайды, ІІМ-ге сауатты өтініш жазуға көмектеседі немесе Ресейге заңды түрде оралуыңыз үшін сотқа құжаттар дайындайды.