ІІМ апостилі немесе легализациясы жоқ шетелдік құжатты қабылдамайды

Шетелдік құжат Ресей үшін расталмаған болса: апостиль, консулдық легализация, дұрыс аударма немесе берген елдің белгісі болмаса, оны ІІМ-де, ХҚО-да (МФЦ), банкте, ЖОО-да, жұмыс берушіде немесе нотариуста қабылдамауы мүмкін. Көбінесе бұл мәселе туу және неке туралы куәліктерге, сотталмағандығы туралы анықтамаларға, сенімхаттарға, дипломдарға, сот шешімдеріне және отбасы құжаттарына қатысты туындайды.
Ең бастысы — ауызша дауласпау және құжатты бейберекет қайта жасауға кіріспеу. Алдымен берген ел үшін қандай режим қолданылатынын түсіну керек: апостиль, консулдық легализация, легализацияны жою туралы халықаралық шарт немесе нақты құжатқа арналған ерекше ереже.
Егер мәселе шетелдік құжатты растаумен емес, елге кіргеннен кейін базада кеткен қатемен байланысты болса, елге кіргеннен кейін ІІМ деректеріндегі қате нұсқаулығын қараңыз. Егер төлқұжатты ауыстырғаннан кейін жүйелерде ескі деректер қалып қойса, базадағы ескі төлқұжат деректері нұсқаулығын пайдаланыңыз.
Бұл нұсқаулық қашан қажет
Материал келесі тіркестердің бірі айтылған жағдайда сәйкес келеді:
- «апостильсіз құжатты қабылдамаймыз»;
- «консулдық легализация қажет»;
- «аударма құжаттың өзін растамайды»;
- «берген ел апостильге қатыспайды»;
- «консулдықтың немесе СІМ-нің белгісі қажет»;
- «берген елден жаңа құжатпен келіңіз».
Нұсқаулық әсіресе көші-қон есебі, баланы ресімдеу, ЫҚЖ (ВНЖ), УТҚ (РВП), патент, еңбек шарты, банктік тексеру немесе болу мерзімі құжатқа байланысты болған кезде маңызды. Мұндай жағдайларда кідіріс мерзімді өткізіп алуға, бас тартуға немесе құжаттар топтамасын қайта тапсыру қажеттілігіне әкелуі мүмкін.
Алдымен нені тексеру керек
| Сұрақ | Қалай тексеру керек | Бұл нені өзгертеді |
|---|---|---|
| Құжатты қай ел берді | Адамның азаматтығы емес, органның елі | Апостильді, легализацияны немесе шартты анықтайды |
| Бұл қандай құжат | Куәлік, анықтама, сенімхат, диплом, сот актісі | Әртүрлі құжаттар үшін әртүрлі ережелер қолданылуы мүмкін |
| Құжат қайда қолданылады | ІІМ, сот, банк, ЖОО, жұмыс беруші, нотариус | Ведомстволардың аудармаға және мерзімге қойылатын талаптары әртүрлі болуы мүмкін |
| Халықаралық шарт бар ма | СІМ-нің, консулдықтың, қабылдаушы органның ресми түсіндірмелері | Кейде легализация қажет емес, бірақ аударма қажет |
| Аударманы кім жасады | Ресейлік нотариус немесе шетелдегі аударма | Қате аударма жиі қайта бас тартуға себеп болады |
Тек чаттардағы кеңестерге немесе «әрқашан апостиль керек» деген тұжырымға ғана сүйенбеңіз. Кейбір елдер үшін консулдық легализация, кейбіреулері үшін — апостиль, ал кейбіреулері үшін құқықтық көмек туралы шарттар қолданылады. Егер құжат сіз қазір тұрып жатқан елден басқа елде берілген болса, ереже бәрібір әдетте құжатты берген ел бойынша қаралады.
Қандай құжаттарды дайындау керек
Бөлек папка жинап, көшірмелер жасаңыз:
- шетелдік құжаттың түпнұсқасы;
- құжаттың барлық беттерінің және белгілері бар артқы жағының көшірмесі;
- егер бар болса, орыс тіліне нотариалды куәландырылған аудармасы;
- шетелдіктің төлқұжаты және төлқұжаттың аудармасы;
- көші-қон картасы және көші-қон есебіне қою туралы хабарлама;
- қабылдамау себебі көрсетілген жазбаша бас тарту, қолхат, талон, ведомство хабарламасы немесе жазбаның скриншоты;
- егер бар болса, жазылуды, тапсыру мерзімін немесе дедлайнды растау;
- қабылдаушы органның байланыс деректері: ІІМ бөлімшесі, ХҚО (МФЦ), жұмыс беруші, ЖОО, банк немесе нотариус.
Егер бас тарту тек ауызша берілсе, нақты талапты жазбаша түрде көрсетуді сұраңыз: қандай белгі қажет, қандай құжат үшін, қандай негізде және түзетілген құжатты бүкіл топтаманы қайта тапсырмай-ақ әкеліп беруге бола ма.
Қадамдық іс-қимыл тәртібі
1-қадам. Бас тарту себебін тіркеңіз
Күнді, орынды, қызметкердің аты-жөнін немесе лауазымын, құжаттар тізімін және бас тартудың нақты сөзін жазып алыңыз. Егер электрондық өтініш болса, өтінім нөмірін сақтаңыз. Бұл мерзімді жіберіп алмауға және нақты легализация мәселесін қабылдау қатесінен ажыратуға көмектеседі.
2-қадам. Құжат режимін анықтаңыз
Берген елді және құжат түрін тексеріңіз. Төрт жағдай болуы мүмкін:
- апостиль қажет және оны құжат берген елдің құзыретті органы қояды;
- құжат берген елдің органдары мен консулдық арқылы консулдық легализация қажет;
- халықаралық шартқа байланысты легализация талап етілмейді, бірақ аударма қажет;
- құжат мүлдем сәйкес келмейді, себебі басқа формат немесе жаңа анықтама қажет.
Егер күмәндансаңыз, қабылдаушы органнан немесе берген елдің консулдығынан жазбаша түсіндірме сұраңыз. Күрделі жағдайлар үшін құжатты алдын ала көші-қон заңгеріне көрсеткен дұрыс.
3-қадам. Белгі шетелде қойылатын болса, құжатты Ресейде түзетпеңіз
Апостиль әдетте құжатты берген елде қойылады. Ресейлік нотариус аударманы куәландыра алады, бірақ ол шетелдік куәліктегі немесе анықтамадағы апостильді алмастырмайды. Консулдық легализация да көбінесе құжат берген елдегі бірқатар әрекеттер тізбегін талап етеді.
Егер сіз бара алмасаңыз, құжатты өкіл, сенімхат немесе консулдық арқылы ресімдеу мүмкіндігін нақтылаңыз. Бірақ сенімхаттың өзіне де легализация қажет болуы мүмкін — мұны құжаттарды жібермес бұрын тексеріңіз.
4-қадам. Аударманы легализациядан бөлек түзетіңіз
Бас тарту апостильге емес, аудармаға байланысты болуы мүмкін: есімнің қате транслитерациясы, мөрдің аударылмай қалуы, артқы жағының аудармасының болмауы, апостиль белгісінің аударылмауы, әртүрлі даталар немесе қысқартулар. Мұндай жағдайда кейде жаңа құжат алмай-ақ, жаңа нотариалды аударма жасау жеткілікті болады.
Аты-жөніңіздің жазылуын, туған күніңізді, төлқұжат нөмірін және азаматтығыңызды көші-қон картасымен, патентпен, тіркеумен және жеке кабинеттермен салыстырыңыз. Бір әріптің сәйкес келмеуі жаңа тексеруге әкелуі мүмкін.
5-қадам. Құжатты қайта тапсырыңыз және растауды сақтаңыз
Белгі немесе аударма дайын болған кезде, құжатты бұрынғы бас тартудың көшірмесімен және қысқаша түсіндірмемен бірге тапсырыңыз: не түзетілді, қандай құжат қоса берілді, құжаттар топтамасын қабылдауды немесе уәжді жазбаша бас тарту беруді сұраңыз. Егер тапсыру мерзімі аяқталып қалса, өтінішті құжатты кейіннен әкеліп тапсыру шартымен беруге бола ма екенін қосымша нақтылаңыз.
Ештеңе істемесеңіз, қандай қатерлер бар
| Қатер | Қашан туындайды | Қалай азайтуға болады |
|---|---|---|
| Өтінішті қабылдаудан бас тарту | Құжат расталмаған деп есептеледі | Дұрыс белгіні немесе жазбаша түсіндірмені алу |
| Көші-қон мерзімін өткізіп алу | Құжат ұзарту, патент, ЫҚЖ немесе есепке тұру үшін қажет | Мерзімдерді бірден есептеп, өтініштерді алдын ала тапсыру |
| Деректердің сәйкес келмеуі | Аударма төлқұжаттан немесе ескі құжаттардан өзгеше | Бірыңғай жазылуды қолдану және түсіндірме қоса беру |
| Қайта шығындану | Аударманы қайта жасау, жөнелту, консулдыққа жазылу | Төлем жасамас бұрын қабылдаушы органның талаптарын тексеру |
| Дәйексіздікке күдік туу | Түзетулер, түсініксіз мөрлер, түпнұсқасыз көшірмелер бар | Күмән тудыратын делдалдық құжаттарды пайдаланбау |
Органның өкілеттігін тексермей «дайын апостиль» немесе «жылдам легализация» сатып алмаңыз. Жалған белгі тек бас тартуға ғана емес, көші-қон тексеруі кезінде ауыр салдарға да әкелуі мүмкін.
Ресми дереккөздер кестесі
| Дереккөз | Нені тексеру керек | Сілтеме |
|---|---|---|
| Ресей ІІМ | Қабылдаушы бөлімшенің талаптары, көші-қон есебі, өтініштер | мвд.рф |
| Ресей СІМ Консулдық департаменті | Консулдық легализация мен консулдық әрекеттердің жалпы мәселелері | kdmid.ru |
| Халықаралық жеке құқық жөніндегі Гаага конференциясы | Елдердің Апостиль туралы конвенцияға қатысуы | hcch.net |
| Госуслуги | Қызмет онлайн қолжетімді болса, жазылулар, өтініштер мен хабарламалар | gosuslugi.ru |
Жиі қойылатын сұрақтар
Апостиль мен нотариалды аударма — бір нәрсе ме?
Жоқ. Апостиль шетелдік құжаттың немесе құзыретті орган қолының шынайылығын (шығу тегін) растайды. Аударма құжатты орыс тілінде түсінікті етеді және нотариалды куәландырылуы мүмкін. Бірқатар жағдайларда екі әрекет те қажет: алдымен апостиль, содан кейін құжат пен апостильдің аудармасы.
Шетелдік құжатқа Ресейде апостиль қоюға бола ма?
Әдетте, жоқ. Апостильді құжатты берген елдің құзыретті органы қояды. Ресейде аударманы, көшірмені куәландыруды немесе ресейлік құжатты ресімдеуге болады, бірақ бұл берген елдің белгісін алмастырмайды.
Егер ел апостиль қоймаса, не істеу керек?
Консулдық легализация қажет пе, әлде легализацияны жою туралы шарт қолданыла ма, соны тексеріңіз. Кейбір елдер үшін апостиль қолданылмайды, сондықтан «жай ғана апостиль қою» талабы техникалық тұрғыдан мүмкін емес. Мұндай жағдайда жазбаша түсіндірме алып, оны қабылдаушы органға көрсеткен дұрыс.
Шетелде жасалған аударма жеткілікті ме?
Әрдайым емес. Ресейлік орган ресейлік ережелер бойынша ресімделген нотариалды аударманы сұрауы мүмкін, әсіресе егер құжат ІІМ-де, сотта, банкте немесе нотариуста пайдаланылса. Қайта тапсыру алдында шетелдік аударманы қабылдай ма, әлде Ресейде жаңа аударма қажет пе екенін нақтылап алыңыз.
Егер болу мерзімі аяқталып жатса, ал құжат әлі шетелде болса, не істеу керек?
Үнсіз күтіп отырмаңыз. Құжатты сұрату, консулдыққа жазылу, хат-хабарлар және қабылдаудан бас тарту дәлелдемелерін сақтаңыз. Бар құжаттармен өтініш беріп, заңдастырылған құжатты кейінірек тапсыруға бола ма, соны жазбаша түрде нақтылаңыз. Сонымен қатар болу мерзімін ұзарту немесе қауіпсіз шығып кету нұсқаларын тексеріңіз.